Тарых

Жарыкъландырыучула

КъМР-ни 100-жыллыгъына

Бу сурат 1957 жылда Къашхатауда алыннганды. Анда олтургъанла (солдан онгнга) школну директору Шауаланы Миналданды,  Фёдор  Яковенкоду, Насталаны Сохтады эмда устаз Роза Сергеевады. Сюелгенле уа ол заманда тамата классланы окъуучуларыдыла. Бизни бюгюннгю хапарыбыз а Фёдор Михайлович Яковенкону юсюнденди. 

Малкъарны юсюнден биринчи шартла - XVII ёмюрден келген документледе

Россей империя бла Малкъарны арасында къыралла аралы  байламлыкъла 19 ёмюрню  аллында башланнган эселе да,    таулуланы эм Малкъарны юсюнден биринчи шартла уа XVII ёмюрден келген документледе басмаланыпдыла. 

Белгили Алимни Малкъаргъа келгенини юсюнден

(2-чи кесеги)

30 июльда Леонид Лавров Чегем ауузуна тебирегенди. Жолу – Нальчикден Биринчи Чегемни бла Экинчи Чегемни юслери бла тартылгъанды. «Ол эки элге таулула Къудайнат-Къабакъ дейдиле. Экинчи Чегемден ётгенлей, жол жанында беш жарты оюлгъан кешене кёргенбиз. Экиси аман сакъланмагъандыла, ол бирси ючюсюню уа башлары, бир-бир къабыргъалары да оюлупду.  Бийик, таш башлы кешенеле бир бирге тытыр бла жабышхан ташладан къаланыпдыла. Бири сегиз мюйюшлю пирамидагъа ушайды, башы да чукуй маталлы болуп.

Белгили Алимни Малкъаргъа келгенини юсюнден

  (1-чи кесеги)

1936 жылда жай айлада Малкъаргъа келип, СССР-ни Илму академиясыны кичи илму къуллукъчусу Леонид Иванович Лавров (1909-1982) мында кёргенини юсюнден «Из поездки в Балкарию» деп, «Советская этнография» деген китапны экинчи томунда (175-181 бб.) жазгъанды. Ол басмадан 1939 жылда чыкъгъанды.

Терк тюрленнген жашауну излемлерине келише

КъМР-ни 100-жыллыгъына

Агъач мотоцикл

1885 жылда ноябрь айны ал кюнлеринден биринде Германияда Бад-Каннштат шахардан Унтертюркхайм шахар таба Адольф Даймлер къурагъан биринчи мотоцикл къызынып тебирейди.

Пелиуан Сары Къаншау

Халкъыбызны сейир эмда айтхылыкъ адамлары не заманда да болгъанларына сёз жокъду. Аланы юслеринден толу хапар билиу а бюгюннгю тёлюню борчуду деп, мен алай оюм этеме. Бюгюн хапарын айтырыкъ пелиуанладан бири уа Сарбашланы Къушуну жашы Къаншау болгъанды. Ол Чегем тарында 1774 жылда туууп 1936 жылда ауушханды. Деу къаягъа ушаш малкъарлы 162 жыл жашагъанды. Сары Къаншауну жашы Мажид да атасыны кёрюмдюсюне жетишалмагъан эсе да, 105 жылны уа ол да ашыргъан эди.

Талпыныулукъ, итиниулюк да болгъан махтаулу жылла

КъМР-ни 100-жыллыгъына

Тенглерин урушха ашырып, кеси юйде къалыргъа ахырда сюймегенди

Огъары Малкъардан Атабийланы Алийни жашы Исмайыл кесини заманына бек билимли адам болгъанды. Ол Мухолда орта школну бошагъандан сора Нальчикде Къабарты-Малкъар пединститутну тарых факультетин тауусханды. Жыл санына къарамай, эсли жаш адамны КПСС-ни Черек райкомуну биринчи секретарыны болушлукъчусуна тийишли кёргендиле, ол комсомолну райкомунда  ишлеп тургъанды.

Ырысхыларын, къарыуларын да аямагъандыла

Уллу Ата журт урушну жылларында Къызыл аскерге бла флотха болушуу бир да болмагъанча кенг жайылгъан эди. 

Страницы

Подписка на RSS - Тарых