Сынауланы, тюрлю-тюрлю чырмауланы онглап

Огъары Малкъарда жашагъан Таукенланы Айшат жангы жылны аллында кюнледе 85-жыллыгъын белгилегенди. Аны районну администрациясыны бёлюмюню таматасы Байсыланы Харун жокълап, туугъан кюню бла алгъышлагъанды. Саугъа бла бирге ыннагъа администрцияны башчысындан энчи письмо да элтгенди. Анга Айшат бютюн бек къууаннган эди.
Сиз районну айнытыугъа уллу юлюш къошхансыз. Ариу къылыкълы, адепли сабийле ёсдюргенсиз, бюгюнлюкде аягъы юсюне бола келген туудукъларыгъызны оюмлу сёзюгюз, ариу юлгюгюз бла да юйретесиз. Битеу ол затла ючюн жюрегимден ыспас эте, сау болугъуз, анабыз, дейме, -деп жазылады письмода.
Айшатны жашау жолу тынч болмагъанды, алай жарыкъ кюнлери да, насыпха, аз тюйюл эдиле. Малкъар халкъны кёчюргенлеринде, анга жаланда алты жыл толгъан эди. Аланы юйюрлери Къазахстанны Тогайта элине тюшгенди. Эки айдан а анасы ауушады. Дагъыда бир ауукъ замандан атасы башха юйюр къурайды.
Къарындашы Хусей, Айшатха асыры жарсыгъанындан, район арада школда окъуй тургъанын къоюп, эгечини къатына келеди. Алай бла экиси да, бир бири къабыргъасына таянып, жашау этип башлайдыла. Къыз заводда ишлерге киреди. Сменнге минг кирпич этеди. Аны жигерлигин эслеген бригадир анга тюз да атасыча къайгъыргъанды. Аны болушлугъу бла Айшатны Киров атлы чагъыр заводха аладыла. Алты адамны ишин мында да ол кеси тамамлагъанды.
Аны бла бирге жюзюм тереклеге къарай эди. Спирт бла байламлы ишни да жаланда Айшатха ышаннгандыла. Башха тиширыула аны урлап, сатхан эте эдиле, таулу къызны уа ол зат акъылына да келмегенди. Заводха жангы ишчи келсе уа, аны юйретирге да анга буюруп тургъандыла.
Къыз тойгъа, оюннга да уста болгъанды. Тепсерге чыкъса, аны киши озалмагъанды. Ариу сюзюлгенине уа кёпле сюйюп къарагъандыла. Быстыр бичерге бла тигерге да къолу уста эди. Къарындашына бла атасына кёлекле, кесине бла тенг къызларына уа той жыйрыкъла тикгенди.
Сёзсюз, аллай тири, къолу хар жумушха жарашхан къызны саугъалары, махтау грамоталары да кёп болгъандыла. Ол заманда Совет Союзну Промышленность министерствосуну сыйлы грамотасына да тийишли болгъан эди.
Кавказгъа кетерге эркинлик берилгенде уа, бир кесек мычы, биз сени алтын майдалгъа кёргюзтюп турабыз деп къаты болгъан эдиле. Алай киши жеринде онюч жылны Ата журтларына термиле жашагъан таулула туугъан эллерине, юйлерине ашыгъа эдиле.
Айшат да Кавказгъа атланады. Келип орналгъанлай а, Таукенланы Мустафаны жашы Суфиян бла бир юйюр да къурайдыла. Ала бирге беш сабий ёсдюргендиле. Тамата къызлары Шерифат тигиу усталыкъны сайлагъанды. Бюгюнлюкде юй-кюн болуп баш иеси бла жашайды, сабийле ёсдюреди.
Жашлары Харун къурулушчуду, уста хуначыды. Барисбий  предпринимательлик бла кюрешеди, Дюгерхан а къобузчуду. Дагъыда бир къызлары Зурият а невропатолог болуп Москвада клиникаладан биринде бет жарыкълы урунады.
Бюгюн Айшатны толу, ариу юйюрюне къарап, ала къалай насыплыдыла дерге боллукъду. Алай, хар юйюрнюча, быланы да мутхуз кюнлери болгъандыла. Биринчи жашчыкълары гитчелей ауушханды. Суфиянны атасын бла анасын да асырагъандыла. Ол кеси да бир кезиуде къыйын ауруп, ахлуларын къоркъутханды. Алай жашлары, къызлары да аталарын аягъы юсюне этер ючюн къолларындан келгенни аямагъандыла, алай бла, бирге болуп, къыйын аурууну хорлагъандыла.
Адамны къадары сейирликди: анга Уллу Аллах къыйынлыкъ сынатханыча, чыдамлыкъ, тёзюмлюк да береди. Алай мен а дагъыда былай къошаргъа сюе эдим: Айшатха жарсыуланы хорларгъа аны уллу жюрек ачыкълыгъы, халаллыгъы, он бармагъыны къыйыны бла жашагъаны себеплик этгендиле.
«Алма терегинден кери кетмейди»,- дегендиле буруннгулула, мени сёз нёгерими жашлары, къызлары да аталары бла аналары юйретген жол бла барадыла. Ала да кеслерини халал къыйынлары бла жашау этедиле, башхалагъа болушлукъ керек болса уа, мычымай жетедиле. Ма аны ючюндю элде Суфиянны, Айшатны, сабийлерини да намыслары, даражалары бийикде жюрюгенлери, эллиле, аланы алларына келип, къалай этсек тап боллукъ болур деп да кенгешгенлери.

 
 

 

Холаланы Марзият.

Свежие номера газет Заман


19.01.2018
17.01.2018
15.01.2018
12.01.2018