Сиз билемисиз?

Ынналаны: «Бек къыйнала эсенг, нерваларынг къозгъалдыла эселе, чурукъларынгы теш да, жаланаякъ  айлан», - деучюлери эсибизде болургъа керекди. Мен аланы алай айтханларына кюлюп къоя эдим. Болсада, ишде тамата керексиз жерде тырман этгенден сора, ынналаны айтханлары эсиме тюшюп, чурукъларымы тешип, жаланаякъ ары-бери атлап башладым. Аякъ тюплерим кюйгенча, солууум а тохтап къалгъанча болдум, бир минутдан а битеу санларым «сигнализацияны ёчюлтгенча» халгъа келдиле. Артда ангылагъанма, аякъ тюбюнде нервала парасимпатика бла байламлы болгъанларын. Биз кесибизге бакъдырыр ючюн ахча тёлейбиз, андан эсе, бир ненча атламны жаланаякъ этсек иги болур. Ол нерваланы шошайтады, санларынга да хайырлыды.

* * *

«Ашыкъма, сют ич». Акъылбалыкъ болгъан заманыбызда, биз ол сёзлени эшитирге да сюймей эдик. Болсада, жукълаялмай, тёшекде ары-бери бурула кетип, танг ата башлагъанда, эрттегилиле этиучю амалны кесим сынап кёрдюм да, ала тюз болгъанларына тюшюндюм. Кружка бла бир сютню жылытып, аны ичип жатханымдан сора, онбеш минутну ичинде жукъладым.

* * *

Дагъыда бир сейир шарт: «Бар да, картофну къабугъун арт», - деп, насийхат сёз барды. Ол жумушну ким сюеди этерге, болсада ыннала айтханнга кёре, къолла бир зат бла жубансала, акъылдан аман оюмла кери кетедиле. Анга бюгюнлюкде медитация дейдиле, ынна уа аны женгил амалын айтады: «Къолларынга бир жубанч бер, башынгы ауругъаны терк кетерикди».

* * *

Бирле жиляп башласала, чукук этгинчи тохтаялмайдыла. Аны тохтатыр амалы уа бек женгилди: жырларгъа керекди. Адам асыры ачыу этгенинден, къаны къартыкъгъа сыйынмайды, жюреги жарыла тургъанлай къалай жырларыкъды? Болсада жырласанг, бир такъыйкъадан жюрексинип жиляу ариу ауазгъа айланады, кёкюрегинг бошаяды, ачыкъ болады. Аллай кезиуге алимле шашып айланнган нерв дейдиле. Жилягъан адамны уа чукугу тохтайды.

* * *

Адамны саулугъуна бек жарагъан дагъыда бир женгил амал: сууукъ тюйюл эсе да, юсюнгю жууургъан бла жап. Сабий жукълагъанында, юсюн не къадар жабып турсанг да, ачып къояргъа ёчдю. Жууургъан тюбюне кирсенг, къайгъыларынг толусунлай кетип къалгъанларын ангылайбыз. Бюгюнлюкде терапевт «жууургъанланы» бек багъа сатадыла, ынналарыбыз а жюн жууургъанны жаба эдиле. Аланы магъаналары уа бирди: санынга ауурлукъ сал, психиканг къычырыгъын тохтатырыкъды.

* * *

Алайды да, бюгюнлюкде жангы амалламы, кёп ёмюрледен къала келген ыннала этиучю мадарламы хайырлыдыла, кесигиз сынап кёрюгюз!