«Орайда» – жангыдан сахнада

Нальчикде Музыкалы театрда халкъгъа эрттеден да белгили болгъан «Орайда» телепроектни 25-жыллыгъына аталгъан концерт ётгенди. 

Быйыл Россейни халкъларыны бирлигини жылы болгъаны себепли, концерт программагъа Кабарты-Малкъардан, Къарачай-Черкесден, Дагъыстандан, Дюгерден да кёп миллетлени келечилери къатышхандыла. Ол жарыкъ халда "Минги тау" жырны макъамы бла, халкъны ёхтемликге чакъыра, башланнган эди. Аны Атталаны Азнор, халкъны кёлюн кётюре, чынтты устача, бардыргъанды.

Сахнагъа уа «1КБР» теле-радиокомпанияны таматасы Наталья Конарева чакъырылгъан эди. Ол «Орайда» проект къалай башланнганыны, аны андан ары жолуну юсюнден да билдиргенди. Ол кезиуде уа экранда телевиденияны фондундан эрттегили кадрланы кёргюзтюлгенлери бек хычыуун кёрюннген эди. 

Наталья Дмитриевна Асанланы Кулинаны алгъышлап, проектге жангы жетишимле тежегенди. Кулина, келгенлеге ыспас эте, 25 жылны ичинде анга билеклик этгенлеге, сахнагъа чыкъгъан артистлеге да жюрек ыразылыгъын билдиргенди.

Концерт программа тынгылы къуралгъанын да белгилерчады. Кючлю техниканы, чыракъ жарыкъланы хайырындан хар номерни жарашдырылгъан хали энчи эди. Артистле да бек кёп эдиле. Аланы араларында атлары айтылгъанла, сахнада биринчи атламла этгенле да бар эдиле. Жыйылгъан жамауат, сахнагъа чыкъгъанла да бир тылпыу бла солугъанча кёрюне эди. Жырчыла Мусукаланы Руслан, Жуболаны Жамболат, Атмырзаланы Эльдар, Тёппеланы Алим, Аппайланы Ислам, Бийланы Аслан, Газаланы Руслан, Апполаны Альберт эм башхала, «Орайда» той-оюн къауум, «Эльбрус», «Асса» тепсеу ансамбльле, Шимал Осетия-Аланиядан белгили жырчы Элита Сакинаева, Дагъыстандан - Эльдар Муслимов, Къарачайдан Катчиланы Роберт бла Байкъулланы Солтан да бар эдиле. 

Жаш жырчы Нурлан Джамалдинов а Мечиланы Кязимни «Хур мёлегим» деген назмусуна жарашдырылгъан жырны айтхан кезиуде сахнада поэт бу назмусун такъгъан кезиуде къаллай сезимле чекгенин ачыкълагъан оюнну кёрюр онг бар эди. Концертни ахырында белгили жырчы Султан-Ураган тауча жырлагъанда, халкъ къызыу къарсла бла ыразылыгъын билдиргенди. Сора Султаннга Текуланы Амырбий да къошулуп, бирге «Къабарты-Малкъар»деген белгили жырларын жырлагъандыла. Ызы бла битеу жырчыла сахнагъа чыгъып, концерт толкъун къарсла бла бошалгъанды.

Бу къууанчда миллетлени араларында бирлик, тенглик, келишиулюк, жарашыулукъ да бийлик эте эдиле. Концерт бошалгъандан сора да, адамла, оюмларын, бюсюреулерин бир бирге айта, иги кесек заманны жайылыргъа сюймей тургъан эдиле. Ол а концертни хазырлагъанла кеслерини ишлерин тынгылы, бийик даражада тамамлагъанларын кёргюзтген шартды. 

Концерт башланырны аллында биз бу проектни автору, композитор эм журналист Асанланы Кулина бла къысха ушакъ этгенбиз. Ол бизге былай айтханды:

- Бу проектни мен телевиденияны малкъар тилде музыка фондун байыкъдырыр, айнытыр мурат бла башлагъан эдим. Дагъыда белгили жырчыларыбызны бла фахмулу жаш адамларыбызны бир сахнада хунерлерин ачыкълар эм ёсдюрюр умутубуз бар эди. Бюгюнча эсимдеди биринчи концерт программабызны 2000 жылны декабрь айында Жангы жылгъа жоралап къурагъаныбыз. Ол эфирге 2001 жылда чыкъгъаны себепли, быйыл 25 жыл толгъаннга саналады. Андан бери кёп жырчыла, тепсеучюле, къобузчула, артистле да къатышхандыла бу проектге. Кёпле биринчи кере сахнагъа да анда чыкъгъандыла. 

Республикабызны башха миллетлерини келечилерин да къошуп тургъанма концертлерибизге. Мени коллегаларым, Къабарты-Малкъарны къырал телевидениясында ишлегенле, хар заманда да къатымда болгъандыла. Ала концертни алдырып, напчалап, эфирге бергенден сора да, фондда сакълап тургъандыла. Бюгюн алагъа «Звук М» компания да къошулгъанды. Мен барысына да жюрегимден ыразыма. Ала барысы да манга билеклик этгендиле, фахмулары, хунерлери, энчи хатлары бла башламчылыгъыма тылпыу салгъандыла.

Бюгюн проектни мен жангыдан къолгъа алгъанма. Бизге Шимал Кавказда белгили жырчыла да къошуллукъдула. Мындан ары жюрюшю женгил болур деп ийнанама. Бюгюннгю ишни аягъы юсюне салыргъа манга Бийланы Аслан бла Руслан Кешоков болушхандыла. Сау болсунла, тынгылы билеклик этгенлери ючюн. Бу ингирде жыйылгъан къараучуланы бюсюреу сёзлерин, къалын къарсларын мындан ары да эшитирбиз деп, ышанама.