«Жокъду деп тарыгъып турмай, онгла излерге тийишлиди»

Быллымны Маданият юйюне эрттеден таматалыкъ этип келген Байзуллаланы Джамиля керти да иш кёллю адамды. Аны элине сюймеклиги да уллуду. Анга уа кёп жылладан бери республикалы басма изданиялада быллымчыланы юслеринден жазылгъан материалланы жыйгъаны да шагъатлыкъ этеди. Аладан арада уллу кёрмюч стенд къурап, ары келген сабийлени хурметли эм жетишимли эллилери бла шагъырейлендире, ёхтемленнгенин букъдурмайды. Джамиля бюгюн ушакъ нёгеримди.

- Джамиля, къалайды элде жашау этген, ишлеген да?

- Алгъын къыйыныракъ эсе да, бусагъатда болмагъанча залимди. Нек десегиз хар элде экономика жаны бла айныу уллу атламла бла барады. Ол бек къууандыргъан шартды. Алгъынча, отун къайгъы жокъ, суу къайгъы жокъ. Хамамлары, башха кереклери да, фатарладача, юйню ичинде.

Озгъан жылла элибизге бек багъалы эм жетишимли болгъанларын энчи белгилерчады. Мектебибизге да тынгылы ремонт этилип, эски мекям болгъанлыкъгъа, жамауат жумушланы чурумсуз жалчытырча, окъутуу, юйретиу ишни жетишимли бардырырча этилгенди. Маданият юйге тынгылы ремонт этилип, къарагъан кёзню къууандыргъан тизгин салыннганды.

- Озгъан жыл огъурлу жумушла, ариу байрамла ётдюргенсиз бу юйде. Аланы эм магъаналылары къайсыла болгъандыла?

- Эм магъаналылары Ата журтну къоруулаучусуну жылын, Уллу Хорламны байрамын белгилеу болгъанларын чертирге сюеме. Борчубуз - жигитлерибизни унутмай, эсде тутууду. Аны себепли, уллу стендле жарашдырып, Уллу Ата журт урушну ветеранларын бла энчи аскер операциягъа къатышханланы, анда ёлгенлени атлары тёлюледен-тёлюлеге сакъланырларын излейме. Быллай адамла бла бир кезиуде, бир элде жашагъаныма бек ёхтемленеме. Бу къыралны, бу заманны адамы болгъаныма къууанама. Эллилерими жарсыулары бла бирге жарсыйма, къууанчларын бийик даражагъа кётюреме, элими уллусуна, гитчесине да хурметим чексизди.

- Аллай сезим бла жашагъан керти да насыпды. Дагъыда къаллай жумушла бардыргъансыз, патриот тематикагъа жоралап?

- Суратланы, назмуланы, жырланы эришиулерин да бардыргъанбыз. Андан сора, бу темагъа жоралап, кёлден жазмаланы эришиуюн да къурагъан эдик. Элибизни школу бла къаты байламлыкъда ишлегенибиз себепли окъуучула тири къатышадыла хар башламчылыгъыбызгъа.

Энчи аскер операциягъа къатышханланы аналарын чакъырып, алагъа да байрам этген эдик. Бизни элден аллай жашла кёпдюле. Бир юйюрден юч жашлары анда болгъанла бардыла. Эки жашлары кетип тургъанла да кёпдюле. Ол ишибизде Маданият управленияны таматасы Толгъурланы Жаннет уллу болушлукъ этгенди. Концерт кёргюзтюп, къууандырыргъа кюрешгенбиз. Сау болсунла, ыразы болуп кетгендиле.

Биз элни кюзгюсюбюз, маданият майданыбыз. Аны себепли адамларыбызны алларында жууаплы ишлерге кюрешебиз.

- Ненча адам ишлейди мында?

- Толу ставка болмай, жарым ставкагъа ишлегенле, менден сора, беш адам боладыла. Тепсеу кружогубуз барды, анда юйретген Тилланы Борис, аны къобузчусу Озарукъланы Раузат кёл салып кюрешедиле. Сабийле да тиридиле. Хасан Шерхов «Инжичикле» деген вокал кружокну бардырады. Кеси да звукорежиссёрубузду. Сабийчиклеге тауча жырла юйретеди. Кесибиз къурагъан къууанчлы жумушланы кружокларыбызны сабийлери бла бардырабыз. Ала сахна оюнла кёргюзтедиле, тепсейдиле, жыр, назму да айтадыла. Ол жаны бла иш тап къуралгъанды. Сахна кружокну Ахматланы Айшат бардырады. Бусагъатдагъы тепсеулеге уа Хаджиланы Марина юйретеди. Хакъ излемегенди, Диналаны Салим «Миллет байлыкъ» деген араны ачып, анда жаш тёлюню сейирлерин къозгъап, ишлеп кюрешеди. Къайсы ишни да тизгини болургъа керекди, барындан да аны излейме.

- Тепсеген сабийлеге кийимле тикдире тургъаныгъызны да эшитгенме.

- Хау. Бизге Толгъурланы Жаннет бек уллу билеклик этеди къайсы бирибизге да. Былайды деп жарсыгъанымда, ол болушлукъ табар амалла къурагъанды. Аллах айтса, бек тынгылы кийимле боллукъларына ышанама. Барып, кёрюп кетгенме не халда болгъанларын.

- Элде абадан тёлю бла къыстау ишлегенинги билеме. Ненча кере келсек да, аланы бир къаууму мында сени къонакъларынг болгъанларын кёрюучюме.

- Къарты болмагъан юйге берекет къонмайды деп бошдан айтмайдыла. Манга акъыл берген, тюз оноу этерге болушхан Маданият юйюбюзню керти шуёхлары бардыла: Мырзаланы Идирис, Ахматланы Сейфутдин, Ёзденланы Мухтар, Беккиланы Омар, Ёзденланы Сейфутдин, Ёзденланы Аубекир, Шауаланы Къубадий. Бу инсанларыбыз, тышындан келген къонакълагъа да тюбеп, ариу сёлешедиле. Бир юйюрча болуп, абаданланы оноуларына сыйынып ишлей келебиз.

 Дагъыда депутатла этген билеклик да бек магъаналыды. Шауаланы Ахматны энчи белгилеп айтыргъа сюеме. Сау болсун, элни хар жумушуна табылады.

- Быйылгъа уа къаллай умутла этесиз?

- Россейни халкъларыны бирлигини жылы болгъаны себепли быйыл къайсы ишибизни да аны бла байламлы этерге дейбиз. Жылны аллында, анга жоралап, фестиваль бардыргъанбыз. Анга школдан юч класс къатышхан эдиле. Бири Къабарты-Малкъарны, башхасы Шимал Осетияны, бирси да Ингушетия Республиканы маданиятын кёргюзтгендиле. Бек аламат къуралгъан эди ол байрам. Сабийлени быллай уллу жумуш эталгъанларына биз да къууаннган эдик. Аны ючюн аланы хазырлагъан устазлагъа да энчи ыспас этерге сюеме.

Апрельде уа, орус маданиятха жоралап, фестиваль бардырыргъа деп белгилегенбиз. Андан сора да, Ана тилни кюнюн, таулу халкъны тарыхында магъаналы кюнлени - 8 мартны бла 28 мартны да - белгилер муратдабыз. Алыкъа биринчи кварталгъа салгъан муратларыбыз олду.

- Ишинги не ючюн сюйгенинги айтсанг эди?

- Кесими насыплы адамгъа санайма. Химиядан устазлыкъгъа окъугъанма, кёп жылланы школда да ишлегенме. Юйюрюмде атамы бла анамы бирге насыплы жашауларына кесим шагъат болуп ёсгенме. Эгечим бла къарындашым да, кеслерини юйюрлерин къурап, насыплы жашайдыла. Къадарым мени да аламат юйюрге келин этгенди. Къайынларым иги адамла болуп тюшгендиле. Баям, аладан да таба болурма ишиме саулай жюрегим бла берилирча кюч да, къарыу да. Не жаны бла да болушургъа хазырдыла, бир кере окъуна жаныма тиймегендиле. Ишин сюйдюрген шартха жюрек ырахатлыкъны санайма. Ол жаны бла къайгъырыуум, жарсыуум болмагъаны себепли акъылымы саулай да ишиме бералама. Дунияны ариу этерча бир зат къураялсам, ол тюйюлмюдю насып?! Ишлеген жеримде керек болса, сибиртги алып сыйпайма, къар кюрерге да чыгъама.

Адам ишден юйюне ашыкъса, юйден да ишине ашыкъса, чынтты насып ол болур. Жокъду деп тарыгъып турмай, онгла излерге тийишлиди.