МФЦ-да къагъыт унутхан эсегиз – артха алыргъа ашыгъыгъыз

Роскадастрны Къабарты-Малкъар Республикада бёлюмюню архивинде бек кёп магъаналы къагъыт жыйылгъанды. Аланы саны жюз мингден артыкъ окъуна болады. Ала ырысхыны иелигин тохташдыргъан документледиле. Бу къагъытла бары да ары МФЦ-дан келгендиле. Адамла тюрлю-тюрлю келишиулени жарашдыргъандан сора, аланы ол аралада къоюп, артда алмай къалгъандыла. Ол бары да оюн тюйюлдю, нек дегенде бу къадар документни хар бирини да кесини иеси барды, - деп чертгендиле КъМР-ни Жер эмда ырысхы бла байламлы халланы министерствосунда.

Алай нек болады? Адам жеринден тепдирилмеген мюлкню эсепге салыр умутда МФЦ-гъа барады. Анда къагъытларын къояды, анга шагъатха расписка алып кетеди. Аны иши тамам этилгенден сора,  документлерин кесине къайтарыргъа керекди. Аны болжалы – 45 кюн бла чекленеди. Ол заманны ичинде адам кесини къагъытларын излеп МФЦ-гъа келмесе, учреждение аланы Роскадастрны архивине жибереди. Алай бла биреуню жерине неда юйюне ие болгъанына шагъатлыкъ  этген къагъытла аланы кеслеринде угъай, жылла бла ма анда сакъланып турадыла.

Аллай къагъытланы кёп тюрлюсю барды архивде. Ол санда: жашау журтланы сатыу-алыу келишимле, мюлкге ие болгъаннга неда ол саугъагъа берилгеннге шагъатлыкъ этген документле, жер участкалагъа актла. Дагъыда ана капиталгъа сертификатла, нотариусдан доверенностьла да табылыучудула.

Къайтарып айтайыкъ: ала копияла тюйюлдюле, хар бирине да къол эмда мухур салыннган керти документледиле! Башхача айтханда,  ол къагъытланы юридический жаны бла кючлери барды.

Учрежденияны къуллукъчулары болумну ангылатадыла. Районла аралы бёлюмню таматасыны къуллугъун толтургъан Чочайланы Людмила былай айтханды: «Инсанла документлерин МФЦ-гъа берген эселе, иш этилгенди эм къагъытла анда ёмюрге къаллыкъдыла деп, терс сунадыла. Ол алай тюйюлдю - МФЦ аланы жаланда 45 кюн тутады кесинде. Бу заманны ичинде адам аланы излеп келмей къалса, документлени бизге жибередиле. Мында уа аланы 10 жыл сакълайбыз, ызы бла къурутургъа керекбиз. Быллай документле адамланы энчи иеликлериндедиле, аны себепли аланы заманында алыргъа керекди».

Адамла къагъытларын заманында нек алмайдыла? Аны бир ненча сылтауу барды. Бек жайылгъаны – расписка тас болгъаны. Аны документлени МФЦ-да къойгъанда бередиле. Ансыз а адамла кеслерини документлерин артха алалмазлыкъ сунадыла.

Дагъыда адамны жашагъан жери тюрленнгени чурум этеди. Адамла башха шахарлагъа кёчселе, документлени унутуп кетедиле. Бирле уа къагъытларын кеслери алгъан сунуп ажашадыла. Бу сылтаула кёплени къатышдырадыла.

Мында жазылгъаннга эс бурургъа керек болгъан энчи къауум барды. Ала МФЦ-гъа 2016-2017 жыллада баргъан инсанладыла. Айтылгъаныча, документле Роскадастрда 10 жыл сакъланадыла, ызы бла аланы къурутургъа керекдиле. Анга кёре ол къауумгъа заман бошала турады.

Хау, тас болгъан документлени жангыртыргъа онг барды. Алай ала уа жаланда тохташдырылгъан копияла боллукъдула. Анга заман, ахча да къоратыргъа тюшерикди.

Документлени къалай алыргъа боллукъду? Нальчикде Къабарты орамда 152 номерли юйге барыгъыз. Биргегизге паспортугъуз болмай амалы жокъду. Сизде МФЦ-да берилген расписка сакъланнган эсе - ол игиди. Болмаса уа - хата жокъду. Къагъытларыгъызны къачан бергенигизни эмда аланы эсепге салгъан номерин айталсагъыз, ишчиле сизни тукъумугъузгъа эмда МФЦ-гъа къачан баргъаныгъызгъа кёре документлени табарыкъдыла - аланы излеу кёп заман алмаз.

Башха регионлада жашагъанлагъа да барды амал. Ведомстволаны арасында байламлыкъла ишлегени себепли республикадан тышына кетгенлеге ол женгилди. Чочайланы Людмила былай айтады: «Заявленияны Роскадастрны къайда болсада бёлюмюнде берирге жарайды. Коллегала бери запрос жиберликдиле. Биз а документлени  ары ашырлыкъбыз. Аны ючюн Нальчикге келип айланыргъа керек тюйюлдю».

Документлени излеп аланы иеси угъай, аны орунуна башха адам келе эсе, нотариусдан доверенность керек боллукъду. Ансыз къагъытла бериллик тюйюлдюле, нек дегенде ол хыйлачыладан къоруулауду.

Магъаналы эсгертиу: МФЦ-гъа ахыр кере юй неда мюлк жумушла бла къачан баргъаныгъызны эсигизге тюшюрюгюз. Ол кезиуден башлап 10 жылдан аз озгъан эсе, сизни къагъытларыгъыз ол архивде сакъланып турургъа боллукъдула. Аланы не заманда да алыргъа жарайды. Болжалы чыкъгъынчы ашыгъыгъыз, бу ишни артха салмагъыз.