ТОХТАМАЙДЫ ЖЕРНИ АЙЛАНЫУУ

Ариу кюн да тийип, кёк да, чууакълыгъына уялгъанча, азчыкъ къалтырай тургъанлай, тейри Химиккини къайсы хыличи жашыны эсине тюшдю оюн этерге, ким билсин, жел къайдан эсе да сюрюп келген темир бетли булутла жапдыла тёгерекни. Аталары Эрирей да тыялмайды аланы. Бир ауукъгъа ингир къарангысы басханча болуп, ызы бла анда-мында бир ауур тамычы тюше, ауур жауун тюйюп башлады къанжал юй башланы. Ким юйге, ким жапма тюбюне къачдыла. Тауукъла окъуна терк окъуна гедешге жыйылдыла.

Быллай кюнде Налжан узун коридорунда олтуруп, тилек этерге сюйюучюдю. Ол да минчакъларын къолуна алыргъа, туудугъу Мариям чабып келип, анга къысылды. Анга да башха минчакъланы узатып, ання зикирлерин айтып башлады. Энди жете келген къызчыкъ да биргесине:

– Аллах, Аллах, Я Аллах,

– Аллах, Аллах, Я Аллах…

Келини Светлана, алагъа тынгылай, бишген картофну арта турады. Хычиннге тылысы уа хазырды. Узакъ шахардан келгендиле келини, туудугъу да. Налжанны жашы аскерчиди. Рамазан оруслугъа ажашханына жарсый, кеси кесин терслеп тургъанды алда Налжан: «Алыкъа акъылы тохташмагъан сабийни юйюнгден айырып, бир уллу шахаргъа элтип, атып кетсенг, къалай боллукъ эди да?» – дей. Ол оноуну этген баш иесин а ол сау заманда да сагъынмагъанды. Артда уа, келинни башха миллетден, динден болгъанын сагъынсала: «Сизни Бир Аллах, аны да башха Аллахмы жаратханды?» – деп окъуна сюелгенди.

Мариям экинчисиди Рамазанны. Уллусу уа, Ачемез, аны бла Налжан бек ёхтем-ленеди, атасыны жолу бла барады. Офицерди. Жашы бусагъат солуугъа чыгъарыкъды. Ала экиси да къозгъалыу чыкъгъан жерде къазауатда болгъанларын жашырады келини, алай а Налжан аны жюреги бла сезеди да, тилеклерини жылыуларын сууутмайды.

Мариям жууушлу сабий болгъанына бек къууанады Налжан. Энди, Аллахха къарап айтханда, анасыны да жокъду хатасы. Ма Налжандан алгъа къобуп, танг атханлы кюрешеди юйде, арбазда. Айдан келмеселе да, терк-терк жокълайдыла Налжанны. Ала келген кюн а – къууанч. Налжан болаллыкъ да болмаз эди, алай къызы Марзият узакъ болмай, экинчи орамда жашайды да, юйде берекетни къурутмайды. Аны юч жашы Налжанны ёхтемлигидиле. 

Къызын Къыйыкълары бир ненча кере къачыргъандыла. Былайгъа юйюне келтирмей, къоншу элде атасыны жангыз къарындашын сыйлап, анга элтип тургъанды киеу Марзиятны. Была да бар да, сыйыр да кел. Ол да, бир ай тенгли бирни унутдургъан кибик этип, жангыдан анга къач. Тёртюнчю кере къачыргъанында уа, ызындан киши барыргъа унамай тохтагъанды. Ол заманда кеси баргъанды Налжан.

Ол ишине Налжан бюгюн да уялады. Алай а, аны ата эгечин къоюп, башханы алгъан Къыйыкъгъа къызы келин болурун а бир да сюймегенди. Энди, алай айтханлыгъына, Къыйыкъ да бир уллу насып кёрмегенди – юйдегиси Алийни тапхынчы окъуна, чалгъыгъа баргъанлай, къаядан кетип жоюлгъан эди, Аллах гюняхларын кечсин. Энди жумушагъанды ансы, ол заманда уа…

Баргъаны боллукъду.