Сууукъдан чыкъгъан ауруула жюрекге да къоркъуулудула

Врачланы бир къаууму сууукъла тийип ауругъан кезиуде санны иссилигин ибупрофен бла тюшюрсе, ол миокард инфарктны къоркъууун 3,4 чакълы бирге кёбейтеди деген эсепге келгенди. Анга ушагъан бирси дарманла да (аланы воспалениялагъа къажау нестероид препаратланы (НПВС) къауумуна бирикдиредиле) алайдыла.

Тинтиучюлени айтханларына кёре, саусузла бу дарманланы ачытыуну селейтирге деп ичселе да, аланы жюреклери тутаргъа боллукъду. Сууукъдан аурууну кетергендеча уллу тюйюлдю къоркъуу, алай дагъыда барды. Грипп бла ОРВИ кеслери да инфарктланы айныуларын 2,7 чакълы бирге кёбейтедиле. Ол кёрюмдюле 10 минг саусузну тинтгенден сора ачыкъланнгандыла.

Санда простуда ауруула тамырлада къан юйюшюуланы сылтауу да боладыла. Ала инфарктланы бла инсультланы мурдорларын да къурайдыла.  Терлеген бла санда мылылыкъ кёп кетеди, ол а къанны къалыныракъ этеди, ууландырады, битеу органланы ишлеулерине чырмау этеди, ол а тромбланы къуралыуларына ахшы болумла чыгъарады.  Аны ючюн жюрек-тамыр ауруулары болгъанлагъа грипп бек къоркъуулуду.

НВПС-ланы барысы да эки ферментни, алагъа къысхартып ЦОГ-1 эм ЦОГ-2 дейдиле, тириликлерине чырмаулукъ этедиле. Биринчисини тирилигин селейтгени тромбланы болмауларына себепди. Къан жукъарады, эмда тамырлада къан тугулла къуралмайдыла. Бу мадарны инфарктланы бла инсультланы профилактикасын бардырыр ючюн хайырланадыла.  Битеу дунияда да миллионла бла адамла аны ючюн аспиринни аслам халда ичгенлей турадыла.

Алай аны кереклисинден кёп хайырланса неда аны башха НПВС-ла бла бирге ичсе (сууукъ болуп ауругъанда температураны тюшюрюрге неда ачытыуну шошайтыргъа), ЦОГ-2 ферментни блокадасы болады. Тромбланы къуралыуларына чырмау этген къоруулау кючю азаяды. Эсепде аланы къуралыуларына къоркъуу бютюн кёбейеди, андан сора да, жюрекни къан бла жалчытхан тамырлада юйюшюула инфарктны айныууну сылтауу боладыла. Бек биринчиден, инфарктха къоркъуулу къауумдан сакълыкъ изленеди: 50-55 жылдан таматаракъла, тютюн ичгенле, семизле, холестеринлери мардадан аслам болгъанла эм башхала.

Не этерге тийишлиди гриппни, башха простуда аурууланы кезиулеринде да инфарктха къоркъууну кёбейтмезча? Эм алгъа санны иссилигин дарманла бла угъай, башха мадарла бла селейтирге. Отоуда салкъыныракъ болургъа керекди, кесигиз да къалын жабыугъа чёргелмегиз. Саныгъызны мылы быстыр бла ышыгъыз, аракъы бла окъуна жибитип. Кёп суу ичерге керекди, ол бек магъаналыды. Болушмай эсе уа, иссиликни парацетамол неда аспирин бла тюшюрюрге кюрешигиз – ала къан юйюшюуланы къуралыуларына аллай уллу сылтау болмайдыла.