Кёкшуу ёсдюргенлени тизмесине къошула барады

Быйыл Къабарты-Малкъарда кёкшуу ёсдюрюлген жерле 170 гектаргъа жетдирилгендиле. Ол Шимал жанында битген битимге саналгъанлыкъгъа, бизни республикада хауа болум анга тап келишеди. Жаланда иги къараргъа,  агротехнология жорукъланы бузмазгъа эм бираз къоранчла этерге тюшерикди. Наныкъны иги кесегин Терк, Урван эм Чегем районлада мюлкле салгъандыла.

Кёкшуунк тереги тирлик берип юч жылдан сора башлайды. Алты жылдан а бир терекчикден сегиз килограмм жыяргъа боллукъду. Сёз ючюн, орта эсеп бла алып айтханда, бир гектардан 160 центнер тирлик чыгъады.

Ол ачыкъ жерни сюеди эм микроклиматы да ёз жериндеча болургъа керекди.  Аны себепли хар терекчикни кесин плёнкагъа чулгъап, торф къуюп, хар метрден  энчи ортанатыргъа керекди. Аны бла бирге алагъа тамычы халда сугъарырча мадар да этиледи. Быллай амал тамырлары иги кесек заманны къургъакъсымай турурча болушады.

Наныкъ апрельни аягъында чагъып башлайды, биринчи тирликни уа июньда береди. Бир юлкюден юч, иги къаралса уа, сегиз килограмм наныкъ алыргъа болады. Тирлик жыйылгъандан сора созмай, аны сууукъда сакъларча энчи жерге жибередиле. Ызы бла витаминле эм   микроэлементле бла бай ашарыкъ сатыу -алыу точкалагъа ашырылады. 

Чегем районда Асият Дадохованы фермер мюлкюнде да кёкшуудан бай тирлик жыядыла. Предприниматель айтханнга кёре, атасы мирзеу ёсдюрюп кюрешгени себепли, ол гитчелигинден окъуна жерчиликге тартыннганды. Алай бла тиширыуну уллу муратларындан бири  терек бахча орнатыргъа болгъанды.  Беш жыл мындан алгъа аны толтурургъа да онг табылгъанды.

Бюгюнлюкде  мюлкде: «дюк», «блюкроп», «либерти» эм «аврора» сортла ёседиле. Тереклени иги тирлик берир заманлары жетмегенде  да,  жылгъа 12-30 тонна чакълы наныкъ жыйылады.   Тирлик жыйылгъан кезиуде мында 50-ге жууукъ адам ишлейди. Ол да тийреде жашагъанланы иш бла жалчытыуда ахшы себепликди.

- Кёкшуу бизни республикада жангычылыкъды. Арт беш  жылда болмаса аны бла кюрешген болмагъанды. Бюгюнлюкде республикада кёкшууну уллу эл мюлкледен сора да, энчи иеликледе да ёсдюредиле. Ол кесин къыйматлы кёргюзтгени ючюн, мындан арысында айный барлыкъды. Анга республикада эм башха регионлада да сурам игиди. Терек бахчалыкъ юйюрюбюзню бизнеси болгъанды, толусунлай аны бла кюрешебиз эм айнытыргъа итинебиз,- дейди   Дадохова. 

Магометланы Сулейман.
Поделиться: