Тёреле шёндюгю заманда да магъаналыдыла

Бюгюнлюкде Россейде жаш тёлюню тюз ниетледе юйретиуге, аланы халкъны адет-тёрелеринде ёсдюрюуге, тыш культурадан сакълаугъа баш магъана бериледи. Аны да ангыларчады, къыралыбызны келир кюню аладыла.

Къырал эм жамауат даражада бу жаны бла магъаналы жумушла тамамланадыла, жаш тёлюню бирикдирген организацияла, къымылдаула къураладыла. Сёзге, «Биринчилени атламлары» жаш тёлю биригиу кюч жыйышдырып башлагъанды. Ол а къыралны Башчысы Владимир Путинни башламчылыгъы бла къуралгъанын айтырчады. Организацияны къыралны битеу субъектлеринде бёлюмлери бардыла, жылны аллында белгили этилген тарихлеге кёре, ол бир ниетли жашланы бла къызланы бирикдиреди.  

Къымылдауну уставына кёре, ол жаш тёлюню юйретир, келир кезиуде усталыкъны сайлауда болушур, жаш адамланы къайсы жерде жашагъанларына къарамай, айныргъа, фахмуларын ачыкъларгъа тенг онгла берир, ёсюп келген тёлюню жамауат жашаугъа хазырлар, чыгъармачылыкъ тириликлерин жалчытыр, Ата журтха сюймекликге, иш кёллюлюкге, тёгерекдеги къудуретни сакълаугъа, келир тёлюлени аллында туугъан журтубуз ючюн жууаплылыкъны ангылатыргъа юйретир мурат бла къуралгъаны жазылады.

Документде организацияны башха борчлары да белгиленедиле.  Ала совет заманлада барыбызны да бирикдирген пионер организация бла бирге келишгенлерин айтыргъа боллукъду.

Бюгюнлюкде тарыхчыла, билим бериуде ишлегенле, политикле, жамауат иш бла кюрешгенле да совет заманны билим бериу эм юйретиу системаларына жетген болмагъанын, аланы къайтарыргъа кереклисин айтадыла. Ол да тюздю. Нек дегенде совет заманлада жаш тёлюню пионер эм комсомол жетишимлеге кёллендиргендиле, алагъа   учунуулукъ бла киргендиле.  

Сёзлериме юлгюге Къабарты-Малкъарны комсомол организациясыны 100-жыллыгъына чыгъарылгъан китапны келтирирге сюеме.  Анда уа комсомол организацияны Тырныауузда бёлюмюню биринчи секретары Малкъарланы Тахирни эсгериулери бардыла.

Ол комсомол къырал системаны бир кесеги болгъанын жазады. Аныча кёп санлы эм кючлю жаш тёлю организация ары дери болмагъанды.  «Жаш тёлю политикагъа башчылыкъ этиуню шарт системасы эди ол. Комсомол жаш адамланы жашауну ниетлерине юйретгенди. Ол хунерли оноучуланы уллу къауумун ёсдюргенди»,-деп белгилейди Малкъарланы Тахир китапда.

Сёзсюз, бюгюнлюкде къырал къуллукълада ишлегенлени, жамауат иш бла кюрешгенлени араларында алгъыннгы комсомолчула уллу къауумну тутадыла. Ол а совет къыралда оноучу къуллукълада ишлерге хунерлери болгъан жаш адамланы айырыу эм юйретиу система болгъанына шагъатлыкъ этеди. Шёндюгю кезиуде, бир-бир къуллукъчуланы ишлерине къарай, совет билим бериу жетишмегенине бютюнда тюшюнесе.

- Комсомол бла байламлы эсгериулерим жарыкъдыла. Ол кезиу ахшы ишледен толу болгъанды: тюрлю-тюрлю жумушла, сейир адамла бла тюбешиуле. Комсомолну юсюнден айтханда, бек алгъа эсиме жаш адамланы жамауатха болушургъа хазырлыкъларын белгилерге сюеме.  Субботник, спорт неда маданият жыйылыу, концерт, алача башха иш толтурургъа керек болса, комсомолчула бирча ёрге сюелгендиле. Организация жаш адамлагъа берген сынау артыкъда магъаналы болгъанды. Ол кезиуде жыйышдыргъан билим, къураучу хунер манга артда жашауумда бек болушхандыла деп шарт айталлыкъма. Ала ишлерге, жашаугъа юйреннген, тенглеринг бла байламлыкъла къурагъан жылла эдиле, - деп жазгъанды ол эсгериулеринде.

Бюгюнлюкде заман, политика, геополитика тюрленнгенде, интернетни болушлугъу бла къыралланы араларында чекле жокъ болгъандыла, тыш къыраллы ниетле, культура теренден-терен синге баргъанчады. Быллай кезиуде уа ёсюп келген тёлюню сакълау битеу жамауатны борчу болгъанды. Бу ишде уа «Биринчилени атламлары» дегенча жаш тёлю организацияланы бла биригиулени сынаулары артыкъда магъаналыдыла. Ала да СССР-де ёсгенле тансыкълыкъ бла эсгерген пионер эм комсомол организациялача магъаналы, хайырлы болурла деп ышанабыз.