Жер-жерли самоуправленияны жетишимлери эм кемчиликлери Баксанёнок элни юлгюсюнде

КъМР-ни Парламентини президиумуну кезиулю жыйылыуу Баксанёнок элде бардырылгъанды. Анда «комитетни сагъатыны» чеклеринде депутатла 2003 жылда 6 октябрьде къабыл кёрюлген «РФ-де жер-жерли самоуправленияны ишин къурауну битеулю принциплерини юслеринден» 131-ФЗ номерли Федерал законну жашауда бардырыуну энчиликлери» деген вопрос бу элни юлгюсюнде сюзюлгенди. Парламентарийле бу тийрени бошдан сайламагъанларын айтырчады, былтыр ол «Къабарты-Малкъарда бек иги муниципал къуралыу» деген конкурсда хорлагъанды.
Кенгешге Парламентни депутатлары, КъМР-ни Башчысыны Администрациясыны таматасыны орунбасары - жер-жерли самоуправленияны вопрослары жаны бла управленияны таматасы Сарбашланы Светлана, КъМР-ни Башчысыны бла Правительствосуну Парламентде эм сюд органлада келечиси Мадина Дышекова, «КъМР-ни муниципал къуралыуларыны совети» ассоциацияны правленини таматасы Максим Панагов, Бахсан муниципал районну башчысыны къуллугъун толтургъан Рустам Канаметов, районну администрациясыны ишчилери, Баксанёнокну власть органларыны эм жамауат биригиулерини келечилери да къатышхандыла.
Ары дери уа президиумну депутатлары эм къонакъла «Башланнган школ-сабий сад» билим бериу учрежденияда болгъандыла. Мында уа 338 сабий барды, ёсюп келген тёлюню излемлерин жалчытыргъа битеу амалла къуралгъандыла. Ол санда музыка бла кюреширча зал, ашхана, бассейн да ишлейдиле. Тийишли санитар излемле толтуруладыла. Сабийле бери сюйюп келгенлери кёрюнюп тура эди.
Ызы бла сабий-жаш тёлю спорт школгъа атланнгандыла. Анда бокс, тхэквондо, тутушуу, шахматла, футбол, стол теннис бла кюреширча онгла бардыла. Битеу да бирге уа анда 367 жаш спортчу жарау этеди.
Элни Культура юйюне энчи эс бурулгъанды. Аны залы уллу болгъанлыкъгъа (400 адамгъа жер барды), ол бир ненча жылны ишлемей турады. Экскурсияны кезиуюнде учрежденияланы башчылары жетишимлери, ишлеринде кемчиликлери бла да шагъырей этгендиле.
КъМР-ни законла чыгъарыучу баш органыны спикери Татьяна Егорова, кёрген объектлени эмда президиумну жыйылыуу Баксанёнокда бардырылгъаныны юслеринден кесини оюмун билдире, Парламент жер-жерли самоуправление органланы ишлерин игилендириуню мадарларын излер мурат бла тюрлю-тюрлю жыйылыула къурагъанын белгилегенди.  
-Тышына чыкъгъаныбыз кемчиликлени, жер-жерли самоуправление органланы, элчилени жарсыуларын кеси кёзюбюз бла кёргенден сора да, бизни адамла бла жууукълашдырыргъа себеплик этеди. Биз бюгюн кёрген инфраструктура уа бек къууандыргъанды. Эл айный баргъаны кёрюнеди. Ол а администарцияны башчысы ишине жууаплы кёзден къарагъанына шагъатлыкъ этеди. Быллай жыйылыула, халкъны приёмгъа алыула мындан ары да бардырыллыкъдыла, - дегенди ол.
Кенгеш а 3-чю номерли школну актовый залында болгъанды. Аны ача, Татьяна Егорова жер-жерли самоуправление башчылыкъ этиуню демократиялы амалы болгъанын чертгенди. «Хар кюн сайын да муниципал власть органлагъа кёп тюрлю кемчиликлеге тюберге тюшеди. Аланы тамамлар ючюн а, профессионал билим, сынау да керекдиле. Бюгюнлюкде муниципалитетлени айнытыу жаны бла тюрлю-тюрлю жумушла толтуруладыла. Билим бериу, культура, саулукъ сакълау, спорт учрежденияла ишленедиле, мекямла жангыртыладыла. Элде жашагъанланы излемлерин тамамларгъа онгла къураладыла. Бу ишде уа жер-жерли самоуправленияны магъанасы уллуду», - дегенди ол.
Спикер жер-жерли власть органлагъа уллу полномочияла берилгенлерин да чертгенди. Алай аланы толтурургъа ахча уа жокъду. Ол а социал проблемаланы тамамларгъа, экономиканы аягъы юсюне этерге чырмайды. «Болсада бу кемчиликлени кетерир ючюн биригип ишлерге борчлубуз. Адамларыбызны ырахатлы жашауларын жалчытыр ючюн, къолдан келгенни этерге тийишлиди», - деп къошханды ол.
КъМР-ни Парламентини Законла жарашдырыу, къырал къурулуш эм жер-жерли самоуправление органла жаны бла комитетини башчысы Борис Мальбахов, экономиканы айнытыуда жеринде власть органланы магъаналарыны юслеринден айта, аланы не жаны бла да онглары уллу болгъанларын чертгенди.
- Алай, жарсыугъа, бюгюнлюкде ала толусунлай хайырланылмайдыла. КъМР-ни Парламентинде бардырылгъан тюрлю-тюрлю кенгешледе, жыйылыулада ачыкъланнганыча, республиканы эллеринде кемчиликле барысында да  бирчадыла,-дегенди ол.
Депутат эллени оноучулары адамланы къолайлы жашауларын жалчытыуда артыкъда жууаплы болгъанларын белгилегенди. «Шёндюгю экономика къытлыкъны кезиуюнде элни башчысыны къураучу хунери артыкъда магъаналыды, кереклиди. Ансыз бир реформа, башламчылыкъ да хайыр келтирлик тюйюлдюле», - дегенди ол.
Ызы бла Баксанёнокну администрациясыны башчысы Хаути Абрегов сёлешгенди.  Ол элни жашаууну юсюнден тынгылы шартланы белгили этгенди. Анда юч школ, эки сабий сад, амбулатория, культура юй, административ мекямла эм башха объектле бардыла. Бюджетни юсюнден айтхада уа, аны файдалары 8,5 миллион сомгъа жетеди.
«2014-2017 жыллада эллени ышаннгылы айнытыу» программаны чеклеринде 28 юйюрню жашау болумлары игилендирилгенди. «КъМР-де инсанланы бир-бир къауумларына жашау журтла ишлетирге хакъсыз жер юлюшлени бериуню юсюнден» республикалы законнга, КъМР-ни Жер кодексини 14-чю эм 17-чи статьяларына кийирилген тюзетиулеге эм РФ-ни Президентини май указларына тийишлиликде 194 юйюрге хакъсыз жер юлюшле берилгендиле.
Докладны сюзе, депутатла налогла жыйыуну, бюджет къалай толтурулгъаныны, муниципал контрольну юслеринден соруула бергендиле. Сёз элни генеральный планын жарашдырыуну юсюнден да баргъанды. Парламентни президиумуну депутатлары уа жер-жерли власть органланы келечилерини кадрланы хазырлауну, квалификацияны ёсдюрюуню, эллени чеклерин белгилеуню юслеринден сорууларына жууапла бергендиле.
Сарбашланы Светлана, ушакъгъа къошула, КъМР-ни Башчысыны Посланиясында жер-жерли самоуправление органла республиканы инсанларыны жарсыуларын, излемлерин тамамлагъан баш магъаналы орган болгъаны айтылгъанын эсгертгенди. «Ала кеслерини излемлерине тынгылы жууапланы мындан алыргъа керекдиле», - деп къошханды эмда жыйылгъанланы Жер-жерли самоуправление органлада ишлегенлени кюню жууукълаша келгени бла алгъышлагъанды.
Ахырында Татьяна Егорова магъаналы ушакъ бардырылгъаны ючюн ыразылыгъын айтханды. Ол эллени башчыларын законла чыгъарыучула бла байламлыкъда ишлерге, кеслерини да законла жарашдырыу жаны бла эркинликлери бла тири хайырланыргъа чакъыргъанды.
- Биз оюмлагъа не заманда да ачыкъбыз. Сизни тилеклеригизни, эсгертиулеригизни тынгылы сюзерге, кемчиликлени кетериуню жолларын бирге излерге хазырбыз. Бюгюнлюкде уа жер-жерли самоуправление органланы жетишимлери аз тюйюлдюле, алай проблемалары да бардыла. Биринчиден, ахча жетишгени бла махтанырча тюйюлдю алыкъа. Алай сизге адамла бек ышанадыла. Хар жылдан, сагъатдан да ол ёсюп барыр деп ийнанама», - дегенди ол.
Жыйылыуда этилген предложенияла эсге алынып, КъМР-ни Парламентини президиуму тийишли эсгертиулени къабыл кёргенди. Анда уа КъМР-ни Правительствосуна Бахсан районну власть органлары бла бирге Баксанёнок элни Культура дворецин жангыртыу, Д. Быков атлы орамда суу быргъыла тартыу, адамлагъа берилген жер юлюшледе инженер коммуникацияла салдырыу жаны бла мадарла этерге белгиленнгенди.
Къабарты-Малкъарны власть органларына жер-жерли самоуправлениягъа табийгъат къыйынлыкъла салгъан хатаны кетериуде, граждан оборона эм адамланы табийгъат къыйынлыкъладан сакълау жаны бла жумушланы толтургъанда болушлукъ кереклиси да чертилгенди. Баксанёнок элни оноучуларына уа инвестицияланы кёбейтиуге энчи эс бурургъа кереклиси айтылгъанды.

КъМР-ни Парламентини пресс-службасы.

Свежие номера газет Заман


25.05.2017
24.05.2017
23.05.2017
22.05.2017